9. Sınıf Kimya Su ve Hayat
Soru 1
Bir tekstil fabrikası, üretim sürecinde kullandığı 'sert su' nedeniyle boyama işlemlerinde renk farklılıkları ve makinelerde kireçlenme sorunları yaşamaktadır. Fabrika yönetimi bu sorunu çözmek için suya hangi işlemi uygulamalıdır?
- Suya aktif karbon ekleyerek kötü kokuları gidermek
- Suyu sadece kum filtrelerinden geçirmek
- Suya klor gazı basarak dezenfekte etmek
- Suyu havalandırarak çözünmüş oksijen miktarını artırmak
- İyon değiştirici reçineler kullanarak Ca2+ ve Mg2+ iyonlarını uzaklaştırmak (Doğru Cevap)
Soru 2
Endüstriyel tesislerde kullanılan suyun sert olması; I. Borularda tıkanma, II. Isı değiştiricilerde verim düşüşü, III. Metal yüzeylerde korozyonun (aşınmanın) hızlanması sorunlarından hangilerine yol açabilir?
- I ve III
- Yalnız I (Doğru Cevap)
- I, II ve III
- II ve III
- I ve II
Soru 3
Bir bölgedeki suyun sertliğini gidermek için geçici sertlik durumunda suyu kaynatmak yeterli olabilir. Kaynatma işlemi sırasında suyun içindeki kalsiyum bikarbonat (Ca(HCO3)2) parçalanarak kalsiyum karbonat (CaCO3) katısı halinde çöker. Bu olayla ilgili hangisi yanlıştır?
- Çöken CaCO3 maddesi halk arasında kireç olarak bilinir.
- Suyun toplam kütlesi değişmez.
- Kimyasal bir değişim gerçekleşir.
- Su daha yumuşak hale gelir.
- Suyun içindeki Ca2+ iyonu miktarı azalır. (Doğru Cevap)
Soru 4
Aşağıdaki olaylardan hangisi suyun 'öz ısısının yüksek olması' özelliğinin canlı hayatı üzerindeki doğrudan bir etkisidir?
- Suyun donarken hacminin genişlemesi ve yoğunluğunun azalması
- Suyun iyi bir çözücü olması sayesinde besinlerin kanda taşınması
- Bitkilerin köklerinden aldığı suyu yapraklara kadar taşıyabilmesi
- Böceklerin suyun yüzeyinde batmadan yürüyebilmesi
- Deniz ve okyanusların karalara göre daha geç ısınıp daha geç soğuyarak iklimi dengelemesi (Doğru Cevap)
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi içilebilir nitelikteki bir suyun özelliklerinden biri değildir?
- Berrak ve tortusuz olmalıdır.
- Kötü koku ve tada sahip olmamalıdır.
- pH değeri genellikle 6,5 - 8,5 aralığında olmalıdır.
- İçinde hiçbir mineral bulunmamalı, tamamen saf olmalıdır. (Doğru Cevap)
- Hastalık yapıcı mikroorganizma içermemelidir.
Soru 6
Suyun bitkiler için önemi düşünüldüğünde, topraktaki minerallerin bitki kökleri tarafından alınabilmesi suyun hangi özelliği sayesindedir?
- Suyun renksiz ve kokusuz olması
- Suyun vizkozitesinin düşük olması
- Suyun donarken hacminin artması
- Suyun öz ısısının yüksek olması
- Suyun iyi bir çözücü olması (Doğru Cevap)
Soru 7
İnsan vücudundaki suyun görevleri ile ilgili aşağıda verilen ifadelerden hangisi yanlıştır?
- Vücuda enerji vererek temel kalori ihtiyacını karşılar.
- Eklemlerin kayganlığını sağlayarak hareketi kolaylaştırır.
- Vücut sıcaklığının dengelenmesini sağlar. (Doğru Cevap)
- Atık maddelerin vücuttan uzaklaştırılmasını sağlar.
- Besin maddelerinin ve oksijenin hücrelere taşınmasına yardımcı olur.
Soru 8
Konya Ocağı gibi bölgelerde yer altı sularının aşırı ve kontrolsüz kullanımı sonucu yer altında boşluklar oluşmakta ve tavanın çökmesiyle 'obruk' adı verilen dev çukurlar meydana gelmektedir. Bu durum aşağıdakilerden hangisinin bir sonucudur?
- Deniz seviyesinin yükselmesinin
- Su kaynaklarının sürdürülemez kullanımının (Doğru Cevap)
- Su kirliliğinin artmasının
- Küresel ısınma sonucu yağışların artmasının
- Suyun sertlik derecesinin değişmesinin
Soru 9
Aşağıdaki su kaynaklarından hangisi tatlı su kategorisinde yer almaz?
- Yer altı suları
- Tatlı su gölleri
- Akarsular
- Okyanuslar (Doğru Cevap)
- Buzullar
Soru 10
Su döngüsü sırasında suyun izlediği yollar düşünülürse; I. Buharlaşma, II. Terleme, III. Yoğuşma olaylarından hangileri suyun saflaşmasına ve temizlenmesine katkı sağlar?
- I, II ve III
- I ve II
- I ve III
- II ve III
- Yalnız I (Doğru Cevap)
Soru 11
Sürdürülebilir su yönetimi için 'Gri Su' kullanımı giderek önem kazanmaktadır. Gri su; duş, lavabo ve çamaşır makinesinden gelen, tuvalet atığı içermeyen evsel atık sudur. Buna göre aşağıdakilerden hangisi gri suyun yeniden kullanım alanlarından biri olamaz?
- Yemek pişirme ve içme suyu üretimi (Doğru Cevap)
- Araç yıkama
- Sifonlarda (tuvalet rezervuarlarında) kullanım
- Bahçe sulama
- Yangın söndürme çalışmaları
Soru 12
Su ayak izi; bir bireyin, topluluğun veya işletmenin tükettiği mal ve hizmetlerin üretimi için kullanılan toplam tatlı su miktarıdır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir kişinin su ayak izini azaltmaya yönelik etkili bir davranış değildir?
- Gereksiz yeni kıyafet alımından kaçınmak (tekstil üretimi su tüketir)
- Bozuk muslukları tamir ettirmek
- Gıdaları israf etmeden tüketmek
- Bahçe sulamasını buharlaşmanın en fazla olduğu öğle saatlerinde yapmak (Doğru Cevap)
- Diş fırçalarken musluğu kapalı tutmak
Soru 13
Kışın göllerin ve denizlerin üstten donmaya başlaması, suyun alt kısımlarının ise +4 °C civarında sıvı kalması canlılık için hayati önem taşır. Bu durum suyun hangi fiziksel özelliği ile açıklanır?
- Suyun polar bir molekül yapısına sahip olması
- Buzun yoğunluğunun, suyun yoğunluğundan daha küçük olması (Doğru Cevap)
- Suyun çok iyi bir çözücü olması
- Suyun buharlaşma ısısının yüksek olması
- Suyun yüksek yüzey gerilimine sahip olması
Soru 14
Sert suların kullanımıyla ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
- Sert su ile demlenen çayın tadı daha acımsı ve rengi daha bulanık olur.
- Giysilerin daha parlak görünmesini ve daha uzun ömürlü olmasını sağlar. (Doğru Cevap)
- Sıcak su borularında kireç birikimine yol açarak enerji kaybına neden olur.
- Sabun sarfiyatını artırır ve temizleme verimini düşürür.
- Çaydanlık ve kazanlarda tortu oluşturarak ısı iletimini engeller.
Soru 15
Laboratuvarda yapılan bir deneyde, üç farklı su örneğinin sabunla köpürme miktarları ölçülmüştür. 1. örnek çok köpürürken, 2. örnek orta, 3. örnek ise çok az köpürmüştür. Bu su örneklerinin sertlik derecelerinin karşılaştırılması hangi seçenekte doğru verilmiştir?
- 1 > 2 > 3
- 3 > 2 > 1 (Doğru Cevap)
- 3 > 1 > 2
- 2 > 1 > 3
- 1 = 2 = 3
Soru 16
Bir ekosistemde suyun varlığı biyoçeşitliliği doğrudan etkiler. Yağmur ormanları ile çöller arasındaki canlı çeşitliliği farkının temel sebebi suyun hangi fonksiyonu ile ilişkilidir?
- Suyun molekül geometrisi
- Suyun taşıyıcı ve yaşam ortamı olma özelliği (Doğru Cevap)
- Suyun yüzey gerilimi
- Suyun pH değeri
- Suyun ısı iletkenliği
Soru 17
Yumuşak sularla ilgili; I. Daha az sabunla daha iyi temizlik sağlar. II. Mutfak araç gereçlerinin ömrünü uzatır. III. İçimi genellikle daha lezzetlidir. yargılarından hangileri doğrudur?
- II ve III
- I ve III
- I ve II
- I, II ve III
- Yalnız I (Doğru Cevap)
Soru 18
Ayşe Hanım, yeni taşındığı şehirde çamaşırlarını yıkarken sabunun çok zor köpürdüğünü ve kıyafetlerinin zamanla sertleştiğini fark etmiştir. Ayrıca su ısıtıcısının (kettle) tabanında kısa sürede beyaz tortular oluşmuştur. Ayşe Hanım'ın karşılaştığı bu durumun temel sebebi aşağıdakilerden hangisidir?
- Suyun içindeki çözünmüş oksijen miktarının az olması
- Suyun içinde çözünmüş Ca2+ ve Mg2+ iyonlarının derişiminin fazla olması (Doğru Cevap)
- Suyun içinde mikroorganizma faaliyetlerinin artması
- Suyun içindeki klor miktarının çok yüksek olması
- Suyun pH değerinin 7'den küçük (asidik) olması
Soru 19
Su tasarrufu ile ilgili bir afiş hazırlayan öğrenci, afişine aşağıdaki sloganlardan hangisini eklerse 'sanal su' (gizli su) kavramına dikkat çekmiş olur?
- 'Bozuk bataryaları tamir et, damlalar boşa gitmesin.'
- 'Bir tişört üretimi için 2700 litre su harcandığını biliyor muydunuz?' (Doğru Cevap)
- 'Bahçeni akşam sula, buharlaşmayı önle.'
- 'Kısa duş al, suyun bitmesin.'
- 'Musluğu kapat, geleceği kurtar!'
Soru 20
Dünyadaki su kaynaklarının dağılımı incelendiğinde, toplam suyun yaklaşık %97'sinin tuzlu su (okyanuslar ve denizler), %3'ünün ise tatlı su olduğu görülür. Tatlı suların ise büyük bir kısmı buzullarda ve yer altında hapsolmuştur. Bu verilere dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- Yer altı suları, dünyadaki toplam suyun en büyük kısmını oluşturur.
- Dünyadaki su döngüsü durduğu için tatlı su kaynakları tükenmektedir.
- Deniz suları arıtılmadan tarımsal sulamada doğrudan kullanılabilir.
- İnsan kullanımına uygun ulaşılabilir tatlı su miktarı oldukça kısıtlıdır. (Doğru Cevap)
- Buzulların erimesi tatlı su sorununu tamamen ortadan kaldıracaktır.
1 / 20
20:00
Klavye Kısayolları: Şıkları
A, B, C, D veya 1, 2, 3, 4 ile seçebilir, sorular arasında ← ve → tuşlarıyla gezinebilirsiniz. Dokunmatik Jestler: Sorular arasında geçiş yapmak için soru alanını sağa veya sola kaydırabilirsiniz.Bir tekstil fabrikası, üretim sürecinde kullandığı 'sert su' nedeniyle boyama işlemlerinde renk farklılıkları ve makinelerde kireçlenme sorunları yaşamaktadır. Fabrika yönetimi bu sorunu çözmek için suya hangi işlemi uygulamalıdır?
Benzer Testleri Keşfet
Bir tekstil fabrikası, üretim sürecinde kullandığı 'sert su' nedeniyle boyama işlemlerinde renk farklılıkları ve makinelerde kireçlenme sorunları yaşamaktadır. Fabrika yönetimi bu sorunu çözmek için suya hangi işlemi uygulamalıdır?
- Suya aktif karbon ekleyerek kötü kokuları gidermek
- Suyu sadece kum filtrelerinden geçirmek
- Suya klor gazı basarak dezenfekte etmek
- Suyu havalandırarak çözünmüş oksijen miktarını artırmak
- İyon değiştirici reçineler kullanarak Ca2+ ve Mg2+ iyonlarını uzaklaştırmak
Doğru Cevap: C) İyon değiştirici reçineler kullanarak Ca2+ ve Mg2+ iyonlarını uzaklaştırmak
Çözüm: Sertliği gidermek için suyun içindeki kalsiyum ve magnezyum iyonlarının uzaklaştırılması gerekir. İyon değiştirici reçineler, bu iyonları tutarak yerine sodyum (Na+) iyonu verir ve suyu yumuşatır.
Endüstriyel tesislerde kullanılan suyun sert olması; I. Borularda tıkanma, II. Isı değiştiricilerde verim düşüşü, III. Metal yüzeylerde korozyonun (aşınmanın) hızlanması sorunlarından hangilerine yol açabilir?
- I ve III
- Yalnız I
- I, II ve III
- II ve III
- I ve II
Doğru Cevap: E) I, II ve III
Çözüm: Sert su içindeki iyonlar kireç tabakası oluşturarak boruları tıkar ve ısı iletimini zorlaştırır. Ayrıca bu iyonlar ve oluşan tortular metal yüzeylerin daha çabuk korozyona uğramasına zemin hazırlar.
Bir bölgedeki suyun sertliğini gidermek için geçici sertlik durumunda suyu kaynatmak yeterli olabilir. Kaynatma işlemi sırasında suyun içindeki kalsiyum bikarbonat (Ca(HCO3)2) parçalanarak kalsiyum karbonat (CaCO3) katısı halinde çöker. Bu olayla ilgili hangisi yanlıştır?
- Çöken CaCO3 maddesi halk arasında kireç olarak bilinir.
- Suyun toplam kütlesi değişmez.
- Kimyasal bir değişim gerçekleşir.
- Su daha yumuşak hale gelir.
- Suyun içindeki Ca2+ iyonu miktarı azalır.
Doğru Cevap: E) Suyun toplam kütlesi değişmez.
Çözüm: Kaynatma işlemi sırasında suyun bir kısmı buharlaşarak gaz fazına geçer ve sistemden ayrılır. Ayrıca tepkime sonucu CO2 gazı açığa çıkar. Bu nedenle kabın içindeki toplam kütle azalır.
Aşağıdaki olaylardan hangisi suyun 'öz ısısının yüksek olması' özelliğinin canlı hayatı üzerindeki doğrudan bir etkisidir?
- Suyun donarken hacminin genişlemesi ve yoğunluğunun azalması
- Suyun iyi bir çözücü olması sayesinde besinlerin kanda taşınması
- Bitkilerin köklerinden aldığı suyu yapraklara kadar taşıyabilmesi
- Böceklerin suyun yüzeyinde batmadan yürüyebilmesi
- Deniz ve okyanusların karalara göre daha geç ısınıp daha geç soğuyarak iklimi dengelemesi
Doğru Cevap: D) Deniz ve okyanusların karalara göre daha geç ısınıp daha geç soğuyarak iklimi dengelemesi
Çözüm: Öz ısı, bir maddenin sıcaklığını 1 derece artırmak için gereken enerji miktarıdır. Suyun öz ısısı yüksek olduğu için ısıyı depolar ve sıcaklığı yavaş değişir. Bu da kıyı bölgelerinde iklimin yumuşak kalmasını sağlar.
Aşağıdakilerden hangisi içilebilir nitelikteki bir suyun özelliklerinden biri değildir?
- Berrak ve tortusuz olmalıdır.
- Kötü koku ve tada sahip olmamalıdır.
- pH değeri genellikle 6,5 - 8,5 aralığında olmalıdır.
- İçinde hiçbir mineral bulunmamalı, tamamen saf olmalıdır.
- Hastalık yapıcı mikroorganizma içermemelidir.
Doğru Cevap: C) İçinde hiçbir mineral bulunmamalı, tamamen saf olmalıdır.
Çözüm: İçme suyunun tamamen saf (distile su) olması istenmez. İnsan vücudu için gerekli olan kalsiyum, magnezyum, sodyum gibi minerallerin suda belirli oranlarda bulunması sağlık ve lezzet açısından gereklidir.
Suyun bitkiler için önemi düşünüldüğünde, topraktaki minerallerin bitki kökleri tarafından alınabilmesi suyun hangi özelliği sayesindedir?
- Suyun renksiz ve kokusuz olması
- Suyun vizkozitesinin düşük olması
- Suyun donarken hacminin artması
- Suyun öz ısısının yüksek olması
- Suyun iyi bir çözücü olması
Doğru Cevap: B) Suyun iyi bir çözücü olması
Çözüm: Mineraller toprakta katı haldedir. Su, bu mineralleri çözerek iyonlarına ayrıştırır. Bitkiler de bu iyonları su içinde çözünmüş halde kökleriyle emebilirler.
İnsan vücudundaki suyun görevleri ile ilgili aşağıda verilen ifadelerden hangisi yanlıştır?
- Vücuda enerji vererek temel kalori ihtiyacını karşılar.
- Eklemlerin kayganlığını sağlayarak hareketi kolaylaştırır.
- Vücut sıcaklığının dengelenmesini sağlar.
- Atık maddelerin vücuttan uzaklaştırılmasını sağlar.
- Besin maddelerinin ve oksijenin hücrelere taşınmasına yardımcı olur.
Doğru Cevap: E) Vücuda enerji vererek temel kalori ihtiyacını karşılar.
Çözüm: Su, inorganik bir maddedir ve vücutta enerji kaynağı (karbonhidrat, yağ veya protein gibi) olarak kullanılmaz. Su kalori içermez.
Konya Ocağı gibi bölgelerde yer altı sularının aşırı ve kontrolsüz kullanımı sonucu yer altında boşluklar oluşmakta ve tavanın çökmesiyle 'obruk' adı verilen dev çukurlar meydana gelmektedir. Bu durum aşağıdakilerden hangisinin bir sonucudur?
- Deniz seviyesinin yükselmesinin
- Su kaynaklarının sürdürülemez kullanımının
- Su kirliliğinin artmasının
- Küresel ısınma sonucu yağışların artmasının
- Suyun sertlik derecesinin değişmesinin
Doğru Cevap: B) Su kaynaklarının sürdürülemez kullanımının
Çözüm: Yer altı sularının yenilenme hızından daha hızlı tüketilmesi (sürdürülemez kullanım), yer altı su seviyesini düşürür ve jeolojik çökmelere (obruk) neden olur.
Aşağıdaki su kaynaklarından hangisi tatlı su kategorisinde yer almaz?
- Yer altı suları
- Tatlı su gölleri
- Akarsular
- Okyanuslar
- Buzullar
Doğru Cevap: C) Okyanuslar
Çözüm: Okyanuslar ve denizler yüksek oranda çözünmüş tuz içerirler, bu yüzden tuzlu su kaynaklarıdır.
Su döngüsü sırasında suyun izlediği yollar düşünülürse; I. Buharlaşma, II. Terleme, III. Yoğuşma olaylarından hangileri suyun saflaşmasına ve temizlenmesine katkı sağlar?
- I, II ve III
- I ve II
- I ve III
- II ve III
- Yalnız I
Doğru Cevap: E) I, II ve III
Çözüm: Buharlaşma ve terleme sırasında sadece su molekülleri gaz fazına geçer, içindeki safsızlıklar geride kalır. Yoğuşma ise bu saf su buharının tekrar sıvı hale gelmesidir. Bu süreç doğal bir damıtma (distilasyon) düzeneği gibi çalışır.
Sürdürülebilir su yönetimi için 'Gri Su' kullanımı giderek önem kazanmaktadır. Gri su; duş, lavabo ve çamaşır makinesinden gelen, tuvalet atığı içermeyen evsel atık sudur. Buna göre aşağıdakilerden hangisi gri suyun yeniden kullanım alanlarından biri olamaz?
- Yemek pişirme ve içme suyu üretimi
- Araç yıkama
- Sifonlarda (tuvalet rezervuarlarında) kullanım
- Bahçe sulama
- Yangın söndürme çalışmaları
Doğru Cevap: D) Yemek pişirme ve içme suyu üretimi
Çözüm: Gri su, basit arıtma işlemlerinden sonra temizlik ve sulama gibi alanlarda kullanılabilir ancak hijyen ve sağlık riskleri nedeniyle içme suyu veya yemek yapımı için doğrudan kullanılması uygun değildir.
Su ayak izi; bir bireyin, topluluğun veya işletmenin tükettiği mal ve hizmetlerin üretimi için kullanılan toplam tatlı su miktarıdır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir kişinin su ayak izini azaltmaya yönelik etkili bir davranış değildir?
- Gereksiz yeni kıyafet alımından kaçınmak (tekstil üretimi su tüketir)
- Bozuk muslukları tamir ettirmek
- Gıdaları israf etmeden tüketmek
- Bahçe sulamasını buharlaşmanın en fazla olduğu öğle saatlerinde yapmak
- Diş fırçalarken musluğu kapalı tutmak
Doğru Cevap: D) Bahçe sulamasını buharlaşmanın en fazla olduğu öğle saatlerinde yapmak
Çözüm: Öğle saatlerinde yapılan sulama, suyun büyük kısmının bitkiye ulaşmadan buharlaşmasına neden olur. Bu durum su israfıdır ve su ayak izini artırır. Sulama sabah erken veya akşam geç saatlerde yapılmalıdır.
Kışın göllerin ve denizlerin üstten donmaya başlaması, suyun alt kısımlarının ise +4 °C civarında sıvı kalması canlılık için hayati önem taşır. Bu durum suyun hangi fiziksel özelliği ile açıklanır?
- Suyun polar bir molekül yapısına sahip olması
- Buzun yoğunluğunun, suyun yoğunluğundan daha küçük olması
- Suyun çok iyi bir çözücü olması
- Suyun buharlaşma ısısının yüksek olması
- Suyun yüksek yüzey gerilimine sahip olması
Doğru Cevap: B) Buzun yoğunluğunun, suyun yoğunluğundan daha küçük olması
Çözüm: Su donarken hacmi genişler ve yoğunluğu azalır. Bu nedenle buz, suyun üzerinde yüzer. Üstte oluşan buz tabakası yalıtım sağlayarak alt taraftaki suyun donmasını engeller ve suda yaşayan canlıların hayatta kalmasını sağlar.
Sert suların kullanımıyla ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
- Sert su ile demlenen çayın tadı daha acımsı ve rengi daha bulanık olur.
- Giysilerin daha parlak görünmesini ve daha uzun ömürlü olmasını sağlar.
- Sıcak su borularında kireç birikimine yol açarak enerji kaybına neden olur.
- Sabun sarfiyatını artırır ve temizleme verimini düşürür.
- Çaydanlık ve kazanlarda tortu oluşturarak ısı iletimini engeller.
Doğru Cevap: D) Giysilerin daha parlak görünmesini ve daha uzun ömürlü olmasını sağlar.
Çözüm: Sert sular giysilerin renklerinin solmasına, dokularının sertleşmesine ve daha çabuk yıpranmasına neden olur.
Laboratuvarda yapılan bir deneyde, üç farklı su örneğinin sabunla köpürme miktarları ölçülmüştür. 1. örnek çok köpürürken, 2. örnek orta, 3. örnek ise çok az köpürmüştür. Bu su örneklerinin sertlik derecelerinin karşılaştırılması hangi seçenekte doğru verilmiştir?
- 1 > 2 > 3
- 3 > 2 > 1
- 3 > 1 > 2
- 2 > 1 > 3
- 1 = 2 = 3
Doğru Cevap: B) 3 > 2 > 1
Çözüm: Su ne kadar sertse (iyon derişimi ne kadar fazlaysa) sabunla o kadar fazla çökelek oluşturur ve köpürme o kadar az olur. En az köpüren 3. örnek en sert, en çok köpüren 1. örnek ise en yumuşaktır.
Bir ekosistemde suyun varlığı biyoçeşitliliği doğrudan etkiler. Yağmur ormanları ile çöller arasındaki canlı çeşitliliği farkının temel sebebi suyun hangi fonksiyonu ile ilişkilidir?
- Suyun molekül geometrisi
- Suyun taşıyıcı ve yaşam ortamı olma özelliği
- Suyun yüzey gerilimi
- Suyun pH değeri
- Suyun ısı iletkenliği
Doğru Cevap: B) Suyun taşıyıcı ve yaşam ortamı olma özelliği
Çözüm: Su, yaşamın devamı için temel çözücü ve taşıyıcıdır. Metabolik faaliyetlerin çoğu sulu ortamda gerçekleşir. Suyun bol olduğu yerlerde yaşam formları çeşitlenir.
Yumuşak sularla ilgili; I. Daha az sabunla daha iyi temizlik sağlar. II. Mutfak araç gereçlerinin ömrünü uzatır. III. İçimi genellikle daha lezzetlidir. yargılarından hangileri doğrudur?
- II ve III
- I ve III
- I ve II
- I, II ve III
- Yalnız I
Doğru Cevap: E) I, II ve III
Çözüm: Yumuşak sular sabunla hemen köpürür, kireç oluşturmadığı için cihazları korur ve içindeki iyon dengesi sayesinde genellikle içimi daha hoştur.
Ayşe Hanım, yeni taşındığı şehirde çamaşırlarını yıkarken sabunun çok zor köpürdüğünü ve kıyafetlerinin zamanla sertleştiğini fark etmiştir. Ayrıca su ısıtıcısının (kettle) tabanında kısa sürede beyaz tortular oluşmuştur. Ayşe Hanım'ın karşılaştığı bu durumun temel sebebi aşağıdakilerden hangisidir?
- Suyun içindeki çözünmüş oksijen miktarının az olması
- Suyun içinde çözünmüş Ca2+ ve Mg2+ iyonlarının derişiminin fazla olması
- Suyun içinde mikroorganizma faaliyetlerinin artması
- Suyun içindeki klor miktarının çok yüksek olması
- Suyun pH değerinin 7'den küçük (asidik) olması
Doğru Cevap: B) Suyun içinde çözünmüş Ca2+ ve Mg2+ iyonlarının derişiminin fazla olması
Çözüm: Sert su, içinde bol miktarda kalsiyum (Ca2+) ve magnezyum (Mg2+) iyonları barındıran sudur. Bu iyonlar sabunla çökelek oluşturarak sabunun köpürmesini engeller ve ısıtıcı kaplarda kireç (tortu) oluşumuna neden olur.
Su tasarrufu ile ilgili bir afiş hazırlayan öğrenci, afişine aşağıdaki sloganlardan hangisini eklerse 'sanal su' (gizli su) kavramına dikkat çekmiş olur?
- 'Bozuk bataryaları tamir et, damlalar boşa gitmesin.'
- 'Bir tişört üretimi için 2700 litre su harcandığını biliyor muydunuz?'
- 'Bahçeni akşam sula, buharlaşmayı önle.'
- 'Kısa duş al, suyun bitmesin.'
- 'Musluğu kapat, geleceği kurtar!'
Doğru Cevap: C) 'Bir tişört üretimi için 2700 litre su harcandığını biliyor muydunuz?'
Çözüm: Sanal su, bir ürünün üretim aşamalarında (hammaddeden son ürüne kadar) harcanan toplam su miktarıdır. Tişört örneği bu kavramı tam olarak açıklar.
Dünyadaki su kaynaklarının dağılımı incelendiğinde, toplam suyun yaklaşık %97'sinin tuzlu su (okyanuslar ve denizler), %3'ünün ise tatlı su olduğu görülür. Tatlı suların ise büyük bir kısmı buzullarda ve yer altında hapsolmuştur. Bu verilere dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- Yer altı suları, dünyadaki toplam suyun en büyük kısmını oluşturur.
- Dünyadaki su döngüsü durduğu için tatlı su kaynakları tükenmektedir.
- Deniz suları arıtılmadan tarımsal sulamada doğrudan kullanılabilir.
- İnsan kullanımına uygun ulaşılabilir tatlı su miktarı oldukça kısıtlıdır.
- Buzulların erimesi tatlı su sorununu tamamen ortadan kaldıracaktır.
Doğru Cevap: A) İnsan kullanımına uygun ulaşılabilir tatlı su miktarı oldukça kısıtlıdır.
Çözüm: Dünyadaki suyun %97'si tuzlu, geri kalan %3'lük tatlı suyun ise büyük bir kısmı buzullarda ve yer altında olduğu için, yüzeydeki ulaşılabilir tatlı su miktarı %1'den bile azdır.
