10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Roman Testi Çöz

Bir romanda anlatıcının 'Ben o gün oraya gitmemeliydim, başıma gelecekleri biliyordum.' demesi hangi anlatım tekniğine veya özelliğine işaret eder?

Çözüm: Anlatıcı olayları kendi ağzından (1. tekil şahıs) anlattığı için kahraman anlatıcıdır.

Bir romanda kahramanın zihninden geçenlerin, mantıksal bir bağ kurulmaksızın, çağrışımlar yoluyla ve karmaşık bir şekilde aktarılmasına ne ad verilir?

Çözüm: Bilinç akışı tekniğinde düşünceler mantıksal bir sıra izlemez, karmaşık ve çağrışımlara dayalı bir şekilde sunulur.

Tanzimat Dönemi'nin ilk yıllarında yazılan romanlarda yazarların olay akışını keserek okuyucuya bilgi vermesi, olaylara müdahale etmesi ve iyileri ödüllendirip kötüleri cezalandırması hangi edebi akımın bir özelliğidir?

Çözüm: Tanzimat I. Dönem sanatçıları Ahmet Mithat Efendi gibi isimler, Romantizm akımının etkisiyle olay akışını kesip bilgi vermiş ve tarafsız davranmamışlardır.

Bir romanda kahramanın kendi kendine konuşması, iç dünyasını dışa vurması tekniğine ne ad verilir?

Çözüm: İç monolog, karakterin duygu ve düşüncelerini kendi kendine konuşuyormuş gibi aktarmasıdır.

Aşağıdakilerden hangisi bir romanın yapı unsurlarından biri değildir?

Çözüm: Uyak ve redif şiirin yapı unsurlarıdır, romanın değil.

Aşağıdaki eserlerden hangisi türü bakımından diğerlerinden farklıdır?

Çözüm: Şermin, Tevfik Fikret'in çocuklar için yazdığı bir şiir kitabıdır; diğerleri ise romandır.

Romanlarda karakter ve tip ayrımı yapılırken aşağıdakilerden hangisi 'karakter' için söylenemez?

Çözüm: Belirli bir sınıfı veya zümreyi temsil eden, genel özellikler taşıyan figürlere 'tip' denir.

Natüralizm akımının en önemli temsilcisi olan ve romanlarında soyaçekim ile determinizm ilkelerini uygulayan yazar kimdir?

Çözüm: Emile Zola, Natüralizm akımının kurucusu ve en önemli temsilcisidir.

Realizm akımının roman türündeki en belirgin yansıması aşağıdakilerden hangisidir?

Çözüm: Realizm, hayatın gerçeklerini olduğu gibi, gözlem ve araştırmaya dayalı olarak aktarmayı hedefler.

Tanzimat I. Dönem romanlarında işlenen 'Yanlış Batılılaşma' temasını en iyi temsil eden karakter aşağıdakilerden hangisidir?

Çözüm: Recaizade Mahmut Ekrem'in Araba Sevdası romanındaki Bihruz Bey, züppe tipiyle yanlış Batılılaşmayı simgeler.

Halit Ziya Uşaklıgil'in 'Mai ve Siyah' romanı için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Çözüm: Mai ve Siyah romanı İstanbul'da, basın ve edebiyat çevrelerinde geçer; Anadolu mekan olarak seçilmemiştir.

Roman türünün Türk edebiyatına giriş yolu aşağıdakilerden hangisidir?

Çözüm: Türk edebiyatına roman, Tanzimat döneminde Yusuf Kamil Paşa'nın Fenelon'dan çevirdiği Telemak ile girmiştir.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'mekan' unsuru romanın atmosferini yansıtmak amacıyla kullanılmıştır?

Çözüm: C seçeneğinde mekan (rutubetli duvarlar, loş ışık) doğrudan karakterin ruh hali ve romanın genel atmosferiyle ilişkilendirilmiştir.

Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi 'ilk' olma özelliği bakımından yanlıştır?

Çözüm: Eylül ilk psikolojik romandır. İlk tarihi roman Namık Kemal'in Cezmi adlı eseridir.

Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın romanlarında sokağı edebiyata taşıması, hangi akımın bir yansımasıdır?

Çözüm: Hüseyin Rahmi, Natüralizm akımının etkisiyle toplumsal gerçekleri ve sokak dilini eserlerine yansıtmıştır.

Aşağıdakilerden hangisi Tanzimat II. Dönem romanının bir özelliğidir?

Çözüm: Tanzimat II. Döneminde romantizmden realizme geçiş hızlanmış, Recaizade Mahmut Ekrem ve Sami Paşazade Sezai gibi isimler bu akımları benimsemiştir.

Bir romanda yazarın, başka bir yazarın eserini veya tarzını alaycı bir şekilde taklit etmesine ne ad verilir?

Çözüm: Parodi, ciddi bir eserin konusunu veya tarzını alaycı bir amaçla taklit etmektir. Pastiş ise alay etmeden taklit etmektir.

Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun 'Yaban' romanı için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Çözüm: Yaban romanı, Kurtuluş Savaşı döneminde bir Anadolu köyünde geçer ve köylü-aydın çatışmasını merkezine alır.

Milli Edebiyat döneminde 'Yeni Lisan' makalesiyle dilde sadeleşmeyi savunan ve eserlerinde bunu uygulayan yazarların romanlarındaki temel amaç nedir?

Çözüm: Milli Edebiyatçıların amacı 'halka doğru' gitmek ve toplumsal sorunları sade bir dille anlatmaktır.

Aşağıdaki metin parçası dikkate alındığında anlatıcının bakış açısı nedir? 'Ahmet, pencerenin kenarına oturdu. Dışarıdaki yağmuru izlerken içindeki sıkıntının nedenini bir türlü anlamıyordu. Belki de dün gece gördüğü o tuhaf rüyanın etkisindeydi. Kalbi hızla çarpıyor, sanki kötü bir haber alacakmış gibi hissediyordu.'

Çözüm: Anlatıcı, kahramanın iç dünyasına, hislerine ve rüyalarına (zihnine) hakim olduğu için bu ilahi bakış açısıdır.

Milli Edebiyat dönemi romanlarının temel teması aşağıdakilerden hangisidir?

Çözüm: Milli Edebiyat döneminde sanatçılar halka yönelmiş, Anadolu'yu ve milli mücadeleyi konu edinmişlerdir.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?

Çözüm: Halit Ziya Uşaklıgil'in dili oldukça ağır ve sanatlıdır.

Modern romanlarda kullanılan 'Geriye Dönüş' (Flashback) tekniğinin temel işlevi nedir?

Çözüm: Geriye dönüş tekniği, karakterin motivasyonlarını ve geçmişini aydınlatarak olay örgüsünü derinleştirir.

Aşağıdakilerden hangisi romanın hikaye (öykü) türünden ayrılan bir yönüdür?

Çözüm: Romanlar, hikayelere göre daha uzun, daha kapsamlı, daha çok kişiye sahip ve detaylı tahliller içeren eserlerdir.

Servet-i Fünun romanı ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Çözüm: Servet-i Fünun döneminde dil oldukça ağır, süslü ve sanatlıdır; Tanzimat'ın sadeleşme çabalarına zıttır.