8. Sınıf İnkılap Tarihi Lozan Barış Antlaşması

8. Sınıf İnkılap Tarihi Lozan Barış Antlaşması Online Testi

1 / 20
20:00

Lozan Barış Antlaşması'nda Boğazlar ile ilgili olarak; 'Başkanlığını bir Türk'ün yapacağı uluslararası bir komisyon kurulacak ve Boğazlar her iki yakasında askerden arındırılmış bir bölge oluşturulacaktır.' kararı alınmıştır. Bu durum Türkiye'nin aşağıdakilerden hangisinden ödün verdiğini gösterir?

Lozan Barış Antlaşması: Yeni Türk Devleti’nin Tapusu

Kurtuluş Savaşı’nın askeri zaferle sonuçlanmasının ardından, Türkiye’nin siyasi bağımsızlığını tescil etmek amacıyla 24 Temmuz 1923 tarihinde imzalanan Lozan Barış Antlaşması, Türk tarihinin en önemli dönüm noktalarından biridir. Mudanya Ateşkes Antlaşması’nın ardından toplanan Lozan Konferansı, Türk tarafının tam bağımsızlık ilkesinden ödün vermediği çetin bir diplomatik mücadeleye sahne olmuştur.

Antlaşmanın Temel Hedefleri ve Çözülen Sorunlar:

  • Sınırlar: Yunanistan sınırı Meriç Nehri esas alınarak belirlenmiş, Doğu Anadolu’da bir Ermeni devleti kurulması fikri tamamen rafa kaldırılmıştır.
  • Kapitülasyonlar: Osmanlı Devleti’nin ekonomisini felç eden kapitülasyonlar kesin olarak kaldırılmıştır. Bu, Türkiye’nin ekonomik bağımsızlığını kazandığının en somut kanıtıdır.
  • Azınlıklar: Tüm azınlıklar Türk vatandaşı sayılarak iç işlerimize karışılması engellenmiş, böylece devletin egemenlik hakları korunmuştur.
  • Dış Borçlar: Osmanlı’dan kalan borçların ödenmesi hususu Türkiye lehine düzenlenmiş, borçlar taksitlendirilmiştir.
  • Boğazlar: Boğazlar, başkanlığını Türklerin yapacağı uluslararası bir komisyon tarafından yönetilecek şekilde karara bağlanmıştır (Bu durum, Türkiye’nin tam egemenliğini sınırlayan bir madde olsa da 1936 Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile çözüme kavuşturulacaktır).

Neden Önemli?

Lozan Barış Antlaşması, sadece bir toprak paylaşımı veya sınır belirleme metni değildir. Bu antlaşma, Sevr Antlaşması‘nın geçersizliğini dünya kamuoyuna ilan eden, yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti’nin varlığını ve bağımsızlığını tüm devletlere resmen tanıtan bir tapu senedidir. Misak-ı Milli hedeflerinin büyük bir kısmına ulaşılmış, Türk milletinin kendi kaderini tayin etme hakkı uluslararası hukuk tarafından kabul edilmiştir.

Öğrenci İpucu: Lozan’da Türkiye’nin taviz vermediği iki temel konu vardır: Ermeni yurdu kurulmaması ve kapitülasyonların kaldırılması. Bu iki konu, yeni devletin bağımsızlığından asla ödün vermeyeceğinin göstergesidir. Antlaşma sonrasında Türkiye, iç reformlara (inkılaplara) odaklanarak modernleşme sürecine hız vermiştir.

Lozan, bir yıkılışın sonu değil, modern, laik ve bağımsız bir Türk devletinin dünya sahnesinde güçlü bir aktör olarak doğuşunun başlangıcıdır.

Pinterest Image Scroll back to top