Sınav Bilgileri
2026Maarif Modeli
Sınav İstatistikleri
Soru Sayısı 25 Soru
Test Süresi 25 Dakika
Seviye Zor
10. Sınıf Tarih Osmanlı Askeri Teşkilatı Testi çöz! Ücretsiz, online ve MEB kazanımlarına uygun sorularla konuyu pekiştir, detaylı çözümlerle eksiklerini hemen gör.
10. Sınıf Tarih Osmanlı Askeri Teşkilatı Soruları ve Cevapları
1. Osmanlı Devleti'nin kuruluş sürecinde Osman Bey döneminde düzenli bir ordu bulunmazken, Orhan Bey döneminde 'Yaya ve Müsellem' adıyla ilk düzenli birlikler kurulmuştur. Bu değişim, Osmanlı Devleti'nin aşağıdaki hedeflerinden hangisine doğrudan yöneliktir?
A) Hanedan kavgalarını sona erdirmek
B) Fetihlerin kalıcılığını sağlamak ve kuşatmaları profesyonelleştirmek
C) İslam dünyasında dini liderliği ele geçirmek
D) Göçebe Türkmenlerin tamamını yerleşik hayata geçirmek
E) Avrupa'daki feodalite sistemini Anadolu'ya taşımak
2. Pençik Sistemi'ne göre savaş esirlerinin beşte biri devlet hizmetine alınırken, zamanla bu sistemin yerini Devşirme Sistemi almıştır. Devşirme Sistemi'nde Hristiyan tebaanın çocukları belirli kriterlerle seçilerek eğitilmiştir. Bu değişikliğin temel nedeni aşağıdakilerden hangisi olabilir?
A) Savaş esiri sayısının fetihlerin yavaşlamasıyla azalması
B) Anadolu'daki Türk nüfusunu azaltma isteği
C) Yeniçeri Ocağı'nın sayısını azaltma düşüncesi
D) Donanma gücünü karadan daha üstün kılma çabası
E) Sadece Müslümanlardan oluşan bir ordu kurma hedefi
3. Tımar sisteminde toprak mülkiyeti devlete, kullanım hakkı köylüye, vergi toplama yetkisi ise Tımar sahibine aittir. Tımar sahibi topladığı vergilerle 'Cebelü' adı verilen askerler yetiştirmek zorundadır. Bu sistemin Osmanlı Devleti'ne sağladığı en büyük ekonomik avantaj aşağıdakilerden hangisidir?
A) Hazineden para çıkmadan güçlü bir ordu beslenmesi
B) Ticari yolların güvenliğinin sağlanması
C) Tarımsal üretimin tamamen durdurulması
D) Vergi gelirlerinin doğrudan padişahın şahsi kasasına girmesi
E) Göçebe yaşamın teşvik edilmesi
4. Yeniçeri Ocağı, doğrudan padişaha bağlı olan ve üç ayda bir 'Ulufe' adı verilen maaş alan profesyonel bir ordudur. Bu ordunun evlenmelerinin ve başka bir işle uğraşmalarının yasak olması aşağıdakilerden hangisini amaçlamaktadır?
A) Nüfus artışını kontrol altında tutmak
B) Askerlerin sadece askeri eğitime ve devlete odaklanmasını sağlamak
C) Ekonomik tasarruf yapmak
D) Esnaf teşkilatı ile rekabeti önlemek
E) Anadolu'daki Türkmenleri korumak
5. Osmanlı askeri teşkilatında 'Kapıkulu Süvarileri' en seçkin birlikler arasında yer alır ve savaş sırasında padişahın çadırını (Otağ-ı Hümayun) korumakla görevlidirler. Bu durum aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir?
A) Merkezi otoritenin korunmasına verilen önemin
B) Tımar sisteminin çöktüğünün
C) Sınırların genişlemesinin durduğunun
D) Donanmanın yetersiz kaldığının
E) Göçebe kültürün devam ettiğinin
6. Tımar sisteminin uygulandığı eyaletlerde yetiştirilen Tımarlı Sipahiler, barış zamanında bölgenin güvenliğini sağlar ve tarımsal üretimin devamlılığını denetlerlerdi. Buna göre Tımar sisteminin sadece askeri değil, aynı zamanda hangi alanda da düzenleyici olduğu söylenebilir?
A) Dini inanç özgürlüğü
B) Sosyo-ekonomik hayat ve asayiş
C) Dış diplomatik ilişkiler
D) Deniz ticareti
E) Bilimsel araştırmalar
7. Osmanlı ordusundaki 'Akıncılar', sınır bölgelerinde yaşayan ve düşman topraklarına keşif seferleri düzenleyen hafif süvari birlikleridir. Akıncıların temel işlevi aşağıdakilerden hangisi olamaz?
A) Düşman ordusu hakkında bilgi toplamak
B) Sınır güvenliğini sağlamak
C) Orduya yol açmak ve köprüleri korumak
D) Devletin merkezi yönetimini bizzat yürütmek
E) Psikolojik baskı ile düşmanı yıpratmak
8. 16. yüzyıldan itibaren ateşli silahların yaygınlaşmasıyla birlikte, kılıç ve ok kullanan Tımarlı Sipahilerin önemi azalırken, tüfek kullanan piyade birlikleri olan Yeniçerilerin önemi artmıştır. Bu durumun sosyal sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
A) Tımar sisteminin önemini yitirmesi ve köylünün toprağı terk etmesi
B) Denizcilik faaliyetlerinin tamamen durması
C) Devşirme sisteminin yasaklanması
D) Eğitim sisteminin tamamen medreselere devredilmesi
E) Göçebe yaşamın teşvik edilmesi
9. Osmanlı Devleti'nde 'Gulam' sistemine benzer şekilde uygulanan 'Kul' sistemi, hükümdarın şahsına bağlı bir askeri sınıf oluşturmuştur. Bu sınıfın Türk soylu ailelerden değil de devşirmelerden seçilmesinin temel amacı nedir?
A) Türklerin askeri yeteneğinin olmadığını düşünmek
B) Güçlü Türk ailelerin padişaha rakip olmasını engellemek
C) Hristiyan devletlerle ittifak kurmak
D) Vergi gelirlerini artırmak
E) Arapça öğrenimini yaygınlaştırmak
10. Osmanlı ordusunda 'Humbaracılar' havan topu ve el bombası yapımıyla ilgilenirken, 'Lagımcılar' kale kuşatmalarında tünel kazarak surları çökertmekle görevliydi. Bu bilgiye dayanarak Osmanlı askeri teşkilatı hakkında ne söylenebilir?
A) Teknik ve uzmanlık gerektiren sınıflara sahip olduğu
B) Sadece insan gücüne dayalı bir savaş stratejisi izlediği
C) Deniz savaşlarında çok yetersiz kaldığı
D) Bütün askerlerin aynı eğitimi aldığı
E) Teknolojik gelişmeleri takip etmediği
11. Bir tarihçi: 'Osmanlı'nın Tımar sistemi, toprağı işlemeyi, askeri hazır tutmayı ve vergiyi yerinde toplamayı sağlayan muazzam bir çarktı.' demiştir. Bu çarkın bozulması aşağıdakilerden hangisine neden olmuştur?
A) İstanbul'un nüfusunun azalmasına
B) Eyaletlerde asayişin bozulmasına ve Celali İsyanları'na
C) Padişahın yetkilerinin artmasına
D) Avrupa'da Haçlı seferlerinin sona ermesine
E) Bilimsel çalışmaların hızlanmasına
12. Kapıkulu Ocakları içinde yer alan 'Cebeciler'in görevi; silahların yapımı, onarımı ve korunmasıdır. Bu birimin varlığı Osmanlı ordusunda aşağıdakilerden hangisinin önemsendiğini gösterir?
A) Lojistik ve teknik destek hizmetlerinin
B) Sadece piyade saldırılarının
C) Askerlerin maaşlarının artırılmasının
D) Donanma gemilerinin inşasının
E) Sınırların genişletilmesinin durdurulmasının
13. Osmanlı Devleti'nde donanmanın başında bulunan kişiye 'Kaptan-ı Derya' denirdi. İlk büyük tersane Gelibolu'da açılmıştır. Osmanlı'nın deniz gücüne önem vermesinin temel sebebi aşağıdakilerden hangisidir?
A) İpek Yolu'nu karadan kontrol etmek
B) Akdeniz ve Karadeniz'de hakimiyet kurmak, ticaret yollarını korumak
C) Sadece balıkçılık faaliyetlerini geliştirmek
D) Orta Asya'ya denizden ulaşmak
E) Yeniçerilerin sayısını azaltmak
14. Devşirme sisteminde seçilen çocuklar 'Enderun' adı verilen saray okuluna ya da askeri birliklere gönderilirdi. Enderun'a gidenlerin üst düzey devlet adamı olması hedeflenirdi. Bu durum aşağıdakilerden hangisini kanıtlar?
A) Askeri teşkilatın eğitimle iç içe olduğunu ve bürokrasiyi beslediğini
B) Sadece Türk kökenlilerin devlet adamı olabildiğini
C) Devşirmelerin sadece savaşçı olarak kullanıldığını
D) Medreselerin askeri eğitim verdiğini
E) Saray eğitiminin halka açık olduğunu
15. Tımarlı Sipahiler ile Yeniçeriler arasındaki en temel fark aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sipahilerin Türk, Yeniçerilerin devşirme kökenli olması ve maaş sistemleri
B) Her iki grubun da sadece denizlerde görev yapması
C) Yeniçerilerin çiftçilikle uğraşması
D) Sipahilerin doğrudan padişahın yanında İstanbul'da yaşaması
E) Yeniçerilerin vergi toplama yetkisinin olması
16. Osmanlı askeri teşkilatında 'Azaplar', ordunun en ön saflarında yer alan, bekar gençlerden oluşan gönüllü Türk birlikleridir. Bu birliklerin temel işlevi nedir?
A) Padişahı korumak
B) Düşmanın ilk saldırısını karşılamak ve yıpratmak
C) Surlara bayrak dikmek
D) Geri çekilen askerleri cezalandırmak
E) Elçileri karşılamak
17. Osmanlı Devleti'nin 'Denizlerin Sultanı' olma yolundaki en büyük adımı, Barbaros Hayrettin Paşa'nın Osmanlı hizmetine girmesidir. Bu olayla birlikte hangi bölgenin yönetimi Osmanlı'ya geçmiş ve donanma güçlenmiştir?
A) Kırım
B) Cezayir
C) Mısır
D) Kıbrıs
E) Rodos
18. Yeniçeri Ocağı'na asker yetiştiren 'Acemi Ocağı'na öğrenciler iki yolla gelirdi: Pençik ve Devşirme. Pençik sisteminin uygulanabilmesi için temel şart nedir?
A) Ülkede barışın hakim olması
B) Fetihlerin ve savaşların devam etmesi
C) Tarımsal üretimin artması
D) Sadrazamın onay vermesi
E) İstanbul'un başkent olması
19. Osmanlı ordusunda 'Turnalar' haberleşmeyi sağlayan posta teşkilatı, 'Sakkalar' ise ordunun su ihtiyacını karşılayan birimdi. Bu küçük birimlerin varlığı aşağıdakilerden hangisini gösterir?
A) Ordunun çok karmaşık ve plansız olduğunu
B) Savaşların sadece su kenarlarında yapıldığını
C) Ordunun lojistik ve yardımcı hizmetlerde uzmanlaştığını
D) Haberleşmenin sadece kuşlarla yapıldığını
E) Yeniçerilerin bu işleri yapmayı reddettiğini
20. Fatih Sultan Mehmet döneminde 'Şahi' adı verilen devasa topların dökülmesi, dünya askerlik tarihi açısından neden bir dönüm noktasıdır?
A) Atlı birliklerin önemini artırdığı için
B) Derebeylik (Feodalite) sistemindeki şatoların yıkılabileceğini kanıtladığı için
C) Deniz savaşlarını sona erdirdiği için
D) Ok ve yay kullanımını tamamen yasaklattığı için
E) Sadece Türklerin top yapabildiğini gösterdiği için
21. Osmanlı Devleti'nde Tımarlı Sipahilerin sayısı, Yeniçerilerin sayısından her zaman çok daha fazlaydı. Ancak 17. yüzyıldan itibaren bu denge Yeniçeriler lehine değişmiştir. Bu durumun merkezi bütçeye etkisi ne olmuştur?
A) Hazine giderlerinin (maaş ödemelerinin) artması
B) Vergi gelirlerinin azalması
C) Dış borçların tamamen silinmesi
D) Saray masraflarının azalması
E) Gümrük gelirlerinin artması
22. Yavuz Sultan Selim döneminde Çaldıran Savaşı'nda Safevilere karşı kazanılan zaferde, Osmanlı ordusunun hangi teknik üstünlüğü belirleyici olmuştur?
A) Daha hızlı atlara sahip olmaları
B) Ateşli silahlar ve sahra toplarının etkin kullanımı
C) Sayıca az olmalarına rağmen hile yapmaları
D) Sadece kılıçla savaşmaları
E) Denizden destek almaları
23. Osmanlı Devleti'nde donanma askerlerine 'Levent' adı verilirdi. Donanmanın insan kaynağı genellikle Batı Anadolu'daki kıyı bölgelerinden sağlanırdı. Bu durumun temel sebebi nedir?
A) Bu bölgedeki gençlerin denizciliğe yatkın ve deneyimli olması
B) İç kesimlerdeki insanların savaşmayı bilmemesi
C) Yeniçerilerin denizden korkması
D) Padişahın sadece bu bölgeye güvenmesi
E) Tarımın bu bölgelerde yasak olması
24. Osmanlı askeri teşkilatında 'Mehter Takımı'nın savaş sırasında sürekli marşlar çalmasının temel askeri amacı nedir?
A) Düşmanla barış yapmak
B) Askerin moralini yükseltmek ve düşmanın psikolojisini bozmak
C) Savaşın bittiğini ilan etmek
D) Esirleri eğlendirmek
E) Padişahın geldiğini gizlemek
25. Osmanlı Devleti'nde ordu sefere çıkmadan önce güzergah üzerindeki yollar onarılır, yiyecek depoları (menziller) hazır edilirdi. Bu hazırlıklar aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir?
A) Savaşların plansız yapıldığının
B) Güçlü bir lojistik ve organizasyon yeteneğinin
C) Ordunun çok yavaş hareket ettiğinin
D) Tarımın sadece ordu için yapıldığının
E) Düşmanın Osmanlı'ya yardım ettiğinin
