10. Sınıf Felsefe Ahlak Felsefesi Testi çöz! Ücretsiz, online ve MEB kazanımlarına uygun sorularla konuyu pekiştir, detaylı çözümlerle eksiklerini hemen gör.
10. Sınıf Felsefe Ahlak Felsefesi Soruları ve Cevapları
1. Bir esnaf, müşterilerine dürüst davranmasının nedenini 'Eğer hile yaparsam güven kaybederim ve işlerim bozulur' şeklinde açıklamaktadır. Kant'ın ödev ahlakı açısından bu esnafın davranışı değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) Esnaf, ahlaki bir eylemde bulunmuştur çünkü dürüstlük erdemdir. B) Eylem, sonuç odaklı (faydacı) olduğu için ahlaki değerden yoksundur. C) Esnafın davranışı evrensel ahlak yasasına tamamen uygundur. D) Önemli olan niyet değil, eylemin topluma sağladığı yarardır. E) Esnaf, kategorik imperatife (kesin buyruk) göre hareket etmiştir.
2. Aristoteles'e göre erdem, iki uç arasındaki orta yoldur. Örneğin cesaret; korkaklık ile delice atılganlık arasındaki dengedir. Buna göre, parasını harcarken 'savurganlık' ve 'cimrilik' arasında denge kuran birinin sahip olduğu erdem aşağıdakilerden hangisidir?
A) Adalet B) Bilgelik C) Cömertlik D) Ölçülülük E) Dürüstlük
3. Sartre'a göre, 'İnsan önce var olur, sonra kendi özünü kendisi yaratır.' İnsanın dünyada hazır bir karakterle gelmediğini, seçimleriyle kendini inşa ettiğini savunur. Bu görüşten yola çıkarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
A) İnsan kaderinin mahkumudur. B) Ahlaki değerler Tanrı tarafından belirlenmiştir. C) İnsan özgürlüğe mahkumdur ve seçimlerinden sorumludur. D) Toplumun değerleri bireyin özünden daha önemlidir. E) İnsanın doğası değişmez bir yapıya sahiptir.
4. Bir baraj projesi nedeniyle küçük bir köy sular altında kalacaktır. Ancak bu baraj, milyonlarca insana elektrik ve su sağlayacaktır. Jeremy Bentham'ın faydacı (utilitarist) yaklaşımına göre bu durum nasıl değerlendirilmelidir?
A) Köylülerin hakları kutsaldır, baraj yapılmamalıdır. B) Azınlığın acısı, çoğunluğun mutluluğundan daha önemlidir. C) En fazla sayıda insana, en büyük mutluluğu sağladığı için baraj yapılmalıdır. D) Her birey kendi çıkarını düşünmeli, ortak bir karar aranmamalıdır. E) Doğal dengeyi bozduğu için bu eylem ahlak dışıdır.
5. Spinoza'ya göre doğa ve Tanrı birdir. Her şey doğa yasalarına göre zorunlu olarak gerçekleşir. Bu evrende tesadüfe yer yoktur. Spinoza'nın bu görüşü ahlak felsefesindeki hangi yaklaşımla ilişkilendirilebilir?
A) İndeterminizm B) Determinizm C) Otodeterminizm D) Liberteryanizm E) Hedonizm
6. Sokrates'e göre 'Hiç kimse bilerek kötülük yapmaz, kötülük bilgi eksikliğinden kaynaklanır.' Bu düşünceye göre ahlaklı olmanın temel şartı nedir?
A) Toplumsal kurallara uymak B) Haz peşinde koşmak C) Bilgi ve erdem sahibi olmak D) Tanrı'nın emirlerini yerine getirmek E) Acıdan kaçınmak
7. Nietzsche, modern insanın köle ahlakından kurtulup kendi değerlerini yaratan 'Üstinsan'a dönüşmesi gerektiğini savunur. Ona göre mevcut ahlak sistemleri zayıfların güçlüleri bastırmak için uydurduğu kurallardır. Nietzsche'nin bu görüşü aşağıdakilerden hangisini reddeder?
A) Bireysel özgürlüğü B) Evrensel ahlak yasasının varlığını C) Güç istencini D) Geleneklerin sorgulanmasını E) Yaşamın anlamını
8. İnsanın eylemlerinde tamamen özgür olduğunu, onu kısıtlayan hiçbir doğaüstü veya toplumsal güç bulunmadığını, devletin bile bireyin özgürlüğünü kısıtlamaması gerektiğini savunan görüş aşağıdakilerden hangisidir?
A) Fatalizm B) Liberteryanizm C) Determinizm D) Otodeterminizm E) Egoizm
9. Bergson'a göre ahlakın kaynağı akıl değil, 'sezgi'dir. Akıl statiktir, kurallar koyar; ancak sezgi dinamiktir ve insanı doğrudan iyiye yönlendirir. Bu yaklaşıma ne ad verilir?
A) Entüisyonizm B) Hedonizm C) Pragmatizm D) Egzistansiyalizm E) Nihilizm
10. Thomas Hobbes'a göre 'İnsan insanın kurdudur.' Herkesin kendi çıkarını düşündüğü bir ortamda kaos hakim olur. Bu yüzden insanlar bir sözleşme ile yetkilerini bir otoriteye devrederler. Hobbes'un ahlak anlayışı için hangisi söylenebilir?
A) İnsan doğuştan iyidir. B) Ahlak, bireysel bencillikten (egoizm) kaynaklanır. C) Evrensel ahlak yasası sevgiye dayanır. D) Erdem, bilgeliğin sonucudur. E) İnsan her zaman başkalarının iyiliğini düşünür.
11. Epicurus'a göre hayatın amacı 'haz'dır. Ancak bu haz, anlık bedensel zevkler değil; ruhun dinginliği (ataraxia) ve acının yokluğudur. Bu görüşe göre aşağıdakilerden hangisi en yüksek hazdır?
A) Çok zengin olup her istediğini satın almak B) Sınırsızca yemek yemek ve eğlenmek C) Kaygı ve korkudan uzak, sade bir yaşam sürmek D) Toplumda en yüksek makama ulaşmak E) Sürekli yeni maceralar peşinde koşmak
12. Bir kişi yolda bulduğu parayı, kimsenin görmediğini bildiği halde sahibine teslim ederse, bu durum ahlak felsefesindeki hangi kavramla en iyi açıklanır?
A) Sorumluluk B) Özgürlük C) Vicdan D) Haz E) Belirlenim
13. Kant'ın 'Öyle davran ki, eyleminin ilkesi aynı zamanda evrensel bir yasa olsun' sözüyle vurguladığı temel düşünce nedir?
A) Kişi sadece kendi mutluluğunu düşünmelidir. B) Ahlak yasası koşullara göre değişebilir. C) Eylemlerimiz herkes için geçerli olabilecek bir kurala dayanmalıdır. D) Fayda sağlayan her eylem ahlakidir. E) Yasalar toplumsal baskı ile oluşturulmalıdır.
14. Farabi'ye göre mutluluğa ulaşmak için erdemli bir şehirde (el-Medinetü'l-Fazıla) yaşamak gerekir. Bu şehirde insanlar yardımlaşmalı ve yönetici bilge olmalıdır. Farabi'nin bu düşüncesi ahlakı hangi alanla ilişkilendirir?
A) Ekonomi B) Siyaset C) Fizik D) Sanat E) Estetik
15. Annesinin uyarısıyla ödevlerini yapan bir çocuk ile ödev yapmanın kendi gelişimi için gerekli olduğuna inanarak ödevlerini yapan bir çocuk arasındaki fark, ahlak felsefesindeki hangi kavram çiftiyle açıklanabilir?
A) Özgürlük - Kader B) Dışsal Denetim - Özerklik (Otonomi) C) Haz - Acı D) Erdem - Bilgi E) Bencillik - Özgecilik
16. Stoacı filozof Epiktetos şöyle der: 'Bizi üzen olaylar değil, o olaylar hakkındaki yargılarımızdır.' Bu görüşe göre ahlaki huzura nasıl ulaşılır?
A) Dış dünyayı değiştirerek B) Daha fazla mal mülk edinerek C) Olaylar karşısındaki tutumumuzu ve irademizi kontrol ederek D) Toplumdan tamamen kaçarak E) Duygularımızı sınırsızca yaşayarak
17. Uygulamalı etik alanlarından biri olan 'Biyoetik', tıp ve biyoloji alanındaki gelişmelerin ahlaki boyutunu inceler. Aşağıdakilerden hangisi biyoetiğin tartışma konularından biri değildir?
A) Ötenazi B) Klonlama C) Genetik müdahale D) Yapay zeka algoritmalarının hızı E) Organ nakli etiği
18. İnsanın ahlaki eylemlerinde 'kendi kararlarını verebilme yetisi' olarak tanımlanan, eğitim ve deneyimle gelişen özgürlük anlayışı hangisidir?
A) Determinizm B) Fatalizm C) Otodeterminizm D) İndeterminizm E) Nihilizm
19. John Stuart Mill'e göre bazı hazlar diğerlerinden daha kalitelidir. 'Huzurlu bir domuz olmaktansa, huzursuz bir Sokrates olmak yeğdir' sözüyle Mill neyi vurgulamaktadır?
A) Bedensel hazların her şeyden önemli olduğunu B) Zihinsel ve entelektüel hazların bedensel hazlara üstünlüğünü C) Mutluluğun imkansız bir ideal olduğunu D) Cahil insanların daha mutlu olduğunu E) Felsefenin insanı mutsuz ettiğini
20. Aşağıdakilerden hangisi ahlak felsefesinin (etik) temel sorularından biri değildir?
A) Ahlaki eylemin amacı nedir? B) İnsan eylemlerinde özgür müdür? C) Evrensel bir ahlak yasası var mıdır? D) Varlığın ana maddesi (arkhe) nedir? E) 'İyi' ve 'Kötü'nün ölçütü nedir?
21. Bir yapay zeka mühendisi, otonom bir aracın kaza anında sürücüyü mü yoksa yayayı mı koruması gerektiğine karar veren bir yazılım hazırlamaktadır. Bu durum etiğin hangi alt dalına girer?
A) Meta-etik B) Uygulamalı Etik C) Normatif Etik D) Erdem Etiği E) Teolojik Etik
22. Max Stirner, 'Biricik ve Mülkiyeti' adlı eserinde, bireyin üstünde hiçbir otorite, kutsal değer veya ahlaki kural tanımadığını belirtir. Bu yaklaşım aşağıdakilerden hangisiyle adlandırılır?
A) Anarşist Egoizm B) Sosyal Faydacılık C) Stoacılık D) Fenomenoloji E) Pozitivizm
23. Hangi kavram, bireyin yaptığı bir eylemin sonuçlarını üstlenmesi durumunu ifade eder?
A) Seçim B) Sorumluluk C) Erdem D) Niyet E) Yasa
24. Mevlana'nın 'Gel, ne olursan ol yine gel' çağrısı ve Yunus Emre'nin 'Yaratılanı severiz, Yaradan'dan ötürü' sözü evrensel ahlak yasasını hangi temele dayandırır?
A) Akıl B) Bilgi C) Sevgi ve Hoşgörü D) Korku E) Kanun
25. İndeterminizm görüşünü savunan bir kişi, determinizmin 'her şey önceden belirlenmiştir' iddiasına karşı hangi argümanı kullanabilir?
A) İnsan kararlarını etkileyen hiçbir biyolojik faktör yoktur. B) İnsan, seçenekler arasından birini seçme ve irade gösterme gücüne sahiptir. C) Toplumsal baskı, insanın tüm kararlarını yönetir. D) Gelecek, geçmişin zorunlu bir sonucudur. E) Özgürlük, sadece yasalar çerçevesinde mümkündür.
Sınav Bilgileri
2026Maarif Modeli
Sınav İstatistikleri
Soru Sayısı 25 Soru
Test Süresi 25 Dakika
Seviye Zor
