7. Anlatalım — Kalıp Sözler ve İyi Dilekler
a. "Şafak kaç?" gibi Türkçenin anlatım gücünü gösteren metni oku. b. Verilen durumlara uygun iyi dilek/temenni sözleri yaz. c. Bir kalıp söz için açıklayıcı bir kart hazırla.
a. Metin, Türkçenin anlatım gücünü gösterir: "Askerliğin ne zaman bitiyor?" sorusunu asker argosunda yalnızca iki kelimeyle sorabilirsin, "Şafak kaç?" (kaç gün kaldı); cevabı da "Atarsa 42!" olur ("şafak atmak" = gün geçmek). "Hayırlı tezkereler!" de bir iyi dilek sözüdür.
b. Durumlara uygun sözler (model):
| Durum | Söylenebilecek söz |
|---|---|
| Bayram ziyaretinde büyüklere | "Bayramınız mübarek olsun, ellerinizden öperim." |
| Yolculuğa çıkana | "Yolun açık olsun! / Güle güle git, güle güle gel." |
| Oyunda birinci olana | "Tebrikler, başarıların devamını dilerim!" |
| Alışveriş yaptığımız kişiye | "Hayırlı işler! / Bereketli olsun." |
| Komşunun bebeği doğduğunda | "Analı babalı büyüsün! / Hayırlı evlat olsun." |
c. Örnek kart ("Eline sağlık"): "Bu söz, bizim için bir emek harcayan (yemek yapan, bir şey üreten) kişiye teşekkür etmek için kullanılır. İçinde 'el' kelimesi geçer. İlk kez annemden duydum. Karşılık olarak 'Afiyet olsun.' denir." Gelecek Derse Hazırlanalım [izleme]: "Kurtuluş Savaşı: Yokluktan Destana" içeriğini izleyip Millî Mücadele'yi araştır (2. temaya hazırlık).
