8. Sınıf Türkçe – Ders Kitabı Sayfa 290 Cevapları - Ferman Yayınları

Öğretmen Notu / Çözüm: Sayfa 290, cebirin babası Harezmî'nin insanlık ve bilim tarihine kazandırdığı matematiksel devrimleri ölçen dinleme etkinliklerini içerir.

2. ETKİNLİK CEVAPLARI:
• 1. Harezmî, bugün Özbekistan sınırları içinde yer alan, tarihi ve köklü bilim merkezlerinden biri olan Harezm (Hıve) bölgesinde doğmuştur.
• 2. Harezmî; matematik, astronomi (gök bilimi), coğrafya ve haritacılık alanlarında dünya çapında çığır açan çok önemli çalışmalar yapmıştır.
• 3. Astronomi alanında, yıldızların ve gezegenlerin hareketlerini gözlemlemiş, güneş ve ay tutulmalarını hesaplayan tablolar (tıbbi/gök bilimsel cetveller) hazırlamış ve usturlabın kullanımı üzerine eserler yazmıştır.
• 4. Avrupa, bugün kullandığımız 1'den 9'a kadar olan Hint sayı sistemini ve Harezmî'nin dünyaya tanıttığı sıfır (0) rakamını ancak 12. yüzyıldan sonra Arapça eserlerin tercüme edilmesiyle kullanmaya başlamıştır.
• 5. Çünkü o, dönemindeki hiçbir bilginin cesaret edemediği matematiksel boşluğu fark etmiş; cebir bilimini kurmuş, algoritma mantığını geliştirmiş ve sıfırı sayısal bir değer olarak sisteme oturtarak çağının fersah fersah ötesine geçmiştir.

3. ETKİNLİK CEVAPLARI (Öğrenci Soruları):
• 1. Soru: "Algoritma" kelimesi nereden gelmektedir? Cevap: Harezmî'nin isminin Avrupalılarca "Algoritmi" şeklinde telaffuz edilmesinden türemiştir.
• 2. Soru: Harezmî hangi büyük kütüphanede yöneticilik yapmıştır? Cevap: Bağdat'taki meşhur Bilgelik Evi'nde (Beytülhikme) görev yapmıştır.
• 3. Soru: Cebir kelimesinin kökeni nedir? Cevap: Kitabındaki "El-Cebir" (yeniden düzenleme, birleştirme) ifadesinden doğmuştur.

4. ETKİNLİK ÇÖZÜMÜ:
• Metnin Konusu: Büyük Türk-İslam bilgini Harezmî'nin hayatı, matematik ve astronomi alanındaki buluşları ile sıfır rakamını bilme kazandırması.
• Metnin Ana Fikri: Harezmî'nin sıfır rakamını ve cebir bilimini dünyaya kazandırması, bugünkü bilgisayar teknolojilerinin ve pozitif bilimlerin temelini atan en büyük matematiksel devrimdir.

5. ETKİNLİK ÇÖZÜMÜ (Yeni Başlık): "Sıfırın Kaşifi Harezmî" veya "Cebirin Ulu Babası".